Kondenser Nedir? Soğutma Sistemlerinde Kondenser
Soğutma sistemleri, soğutulması hedeflenen ve sabit şekilde belirli bir sıcaklık aralığında kalması gereken ortamların, uygun koşullar altında tutulmasını sağlamak amacıyla kullanılan sistemlerin genel adıdır. Soğuk odalarda, pencere tipi klima olarak ve ticari amaçlı soğutmada kullanılabilirler. Birçok farklı işleve sahip bölümlerden oluşan soğutma sistemleri, ısının düşük sıcaklıktaki kaynaktan yüksek sıcaklığa sahip olan kaynağa doğru hareket etmesini sağlar. Bu hareketliliğin gerçekleşebilmesi, kondenser adındaki bir parçanın varlığına bağlıdır. Peki kondenser nedir? Soğutma sistemlerinde kondenser hangi görevi görür?
Kondenser, soğutma sistemlerinin çalışması için gerekli olan ve soğutmanın gerçekleşmesinde büyük pay sahibi olan bir bölümdür. Kondansör ve yoğuşturucu olarak da isimlendirilebilen kondenser, soğutucu sistemlerde soğutma sağlayan gaz halindeki maddenin, sahip olduğu ısıyı çevreye vererek sıvı hale geçiş yaptığı bölümün adıdır.
Kondenser Çeşitleri
Kondenserlerde ısı alışverişi kızgınlığın alınması, soğutucu akışkanın soğutulması ve aşırı soğutma sağlanması olarak üç aşamada gerçekleştirilir. Genellikle soğutucu sistemlerin dış kısımlarında yer alırlar. Kondenser çeşitleri üç tanedir. Bu çeşitleri şöyle sıralamak mümkündür:
- Su soğutmalı kondenser
- Hava soğutmalı kondenser
- Evaporatif kondenser
Soğutma sistemlerinde hangi türü kullanılacağını belirlerken, soğutma sağlanmak istenen ortamın boyutu ve soğutmaya ayrılan bütçe miktarı gibi birçok faktörün incelenmesi gerekir.
Su Soğutmalı Kondenserler
Büyük kapasite gerektiren soğutma sistemleri için oldukça kullanışlı olan su soğutmalı kondenser, işletmeler için ekonomik maliyetler sağlaması ile bilinir. Bu tip kondenserlerin kurulumu öncesinde suyun kirlenme katsayısı ve akışkanın aşırı soğuma seviyesi gibi birçok parametrenin tespitinin sağlanması oldukça önemlidir.
Hava Soğutmalı Kondenserler
Basit kurulumu ve düşük masraflı yapısı ile işletmelerde sıkça tercih edilen hava soğutmalı kondenser, bakım ve tamir imkanlarına kolayca erişilebilmesi ile bilinir. Hava soğutmalı kondenserler, genelde sessiz olmaları sayesinde ev tipi buzdolaplarında ve pencere tipi klimalarda kullanılır. Soğutma işlemi ise kompresör tarafından sıkıştırılan yüksek basınç ve sıcaklıklı soğutucu buharın yoğuşarak dış ortama aktarılması ile gerçekleşir.
Evaporatif Kondenser
Çok fazla tercih edilmeyen evaporatif kondansör çeşitleri soğutma serpantini, dolaşım sistemi ve havanın sirkülasyonu sistemi olmak üzere üç kısımdan oluşur. Evaporatif kondenser tipi soğutmada, yoğuşma su spreyi ve hava sirkülasyonunun bir arada kullanılması ile gerçekleşir. Büyük çaplı soğutma uygulamaları gereken durumlarda tercih edilebilirler.
Soğutma Çevrimi Nedir?
En genel tanımıyla soğutma çevrimi, bir soğutma sistemindeki tüm parçaların birleşmesiyle soğutma işleminin sorunsuz biçimde gerçekleştiği bir döngüdür. Bir soğutma çevrimi, şu elemanların tümünü içermelidir:
- Kondenser
- Genişleme Vanası
- Buharlaştırıcı (Evaporatör)
- Kompresör
Yazının başından itibaren soğutma çevrimi döngüsünün ilk adımı olan kondenser tanımı ve görevlerini açıkladık. Kısılma vanası olarak da adlandırılan genişleme vanasının görevlerini tanımlayacak olursak, en temel görevinin soğutma sisteminin kontrolünü sağlamak olduğunu söyleyebiliriz. Gerektiğinde açılıp kapanarak soğutucu akışkan maddeyi aktif veya pasif hale getirebilir. Evaporatör ise soğutucu akışkanın sıvı halde girdiği bölmede buharlaşarak gaz halde çıkmasını sağlar. Son olarak kompresör, soğutucu akışkanı sıkıştırarak sirkülasyonunu gerçekleştirir. Bir başka deyişle soğutucu akışkana uyguladığı basınç sayesinde sıvı fazına geçişi kolay hale getirir. Böylece soğutma çevrimi gerçekleştirilerek istenilen ortamda soğuma sağlanmış olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Kondenser soğutma sistemlerinde yer alan bir ısı değiştiricidir ve görevi soğutucu akışkan maddenin yoğun bir hal alarak soğumasını sağlamaktır. Başlıca faydaları arasında ısıyı dış ortama aktarması yer almaktadır.
Konsender üç farklı çeşide sahiptir. Su soğutmalı, hava soğutmalı ve evaporatif şeklinde sıralanabilir.
